Vertrouwen op democratie

Dit is de titel van een rapport van de Raad voor het openbaar bestuur (de ROB), verschenen in februari 2010. Iemand heeft mij, als reactie op mijn stuk over society 3.0 gewezen op dit rapport.Nadenken over de betekenis van de principes van society 3.0 voor de democratie kan niet zonder ook dit rapport gelezen te hebben.Hieronder mijn (dus niet: de) samenvatting van het rapport.
Het is te downloaden van de site www.rob-rfv.nl.

John van Boven

Samenvatting
Het rapport begint met het duidelijk maken dat we in de relatie tussen burgers en politiek niet zonder vertrouwen kunnen.
–       het is nodig voor gemeenschapszin en sociale cohesie (11)
–       het is moeilijk te realiseren (12)
–       we moeten onderscheid maken tussen democratie (veel vertrouwen) en overheid (minder vertrouwen) (14)
–       overigens is onvrede van alle tijden (15)

Het gaat ook over legitimiteit. Op pagina 18 zegt het rapport: “de mensen die voor ons besluiten nemen, moeten zich gelegitimeerd weten”.
Aspecten die hierbij een rol spelen:
–       wat is het speelveld (de infrastructuur) en wie zijn de gebruikers er van (16)
–       denk aan de verschillende burgerschapsstijlen: buitenstaanders, plichtsgetrouwen, pragmatici en verantwoordelijken (17)
–       er is een correlatie tussen consumentenvertrouwen en vertrouwen in politiek en bestuur (18).
(Toe ik dit las vroeg ik me af of er ook een relatie bestaat tussen vertrouwen en de mate van je vertegenwoordigd voelen).

Dit alles genoemd hebbend formuleert het rapport als leidende vraag:
Hoe kan de legitimiteit van ons democratisch bestel worden vergroot (18).

In het volgende hoofdstuk heeft het rapport het over “de andere kloof”. Het rapport legt dat uit aan de hand van de ontwikkeling van de samenleving.
–       individualisering – egalisering: verworven vrijheid combineren met behoefte aan houvast en politici worden eerst wantrouwd, totdat ze dat door optreden hebben weten om te buigen (23)
–       ontideologisering – technocratisering: de verzuilde samenleving gaf oriëntatiepunt; wat kan ik betekenen werd: wat kunnen anderen voor mij betekenen (25); democratie wordt technocratie. Standpunten bepaald door onderzoeksresultaten (26)
–       economisering – mediasering: van loyale volgzaamheid naar manifest institutioneel wantrouwen (28);
–       mondialisering – lokalisering: de wereld is kleiner geworden (33); de toename van vreemde invloeden doet behoefte groeien het eigene te definiëren en te beschermen (33).

Conclusie: sterk veranderde samenleving tegenover nauwelijks gewijzigd politiek stelsel (34).
–       meer invloed burgers vraag vertrouwen in mensen en democratie (36)
–       de kiezer kiest personen op vertrouwen, op een vermoeden hoe de politicus, geconfronteerd met het ombekende, zal handelen
–       het gaat om het verbinden van verticaal bestuur met de horizontale samenleving.

Het rapport zoekt de oplossing in wat het rapport de publieksdemocratie noemt.
Dat is verbonden verticaal bestuur (42).
–       beleidsproces en eindproduct zijn evenwaardig (van primaat naar ultimaat (48))
–       de problemen in de ware proporties laten
–       kennis van anderen inschakelen.

Wat vraagt dat (43):
–       politiek van waarden beginselen; uitgangspunten in plaats van doelstellingen
–       meer invloed van burgers op beleid en besluitvorming: iets doen met visie gegeven door anderen. Barrières kunnen zijn: procedures, politieke traditie, aard van de hervorming, zittende elite
–       meer invloed op keuze van politieke bestuurders; vertrouwen uitspreken. Denk aan: gekozen burgemeester (51), lijsttrekkers/kandidatenlijsten (52), stemmen voor volksvertegenwoordigers (52)

CONCLUSIE:
–       Publieksdemocratie heeft gevolgen voor rollen en taken van de overheid.
–       Complexiteit staat centraal
–       Minder bestuurlijke drukte

Het rapport sluit af met een citaat uit het boek van Saramago, Stad der zienden. Uitgesproken door de burgemeester, als repliek op een opmerking van de minister van Binnenlandse Zaken:
“ Dit gemeentebestuur is van de stad en de stad niet van het gemeentebestuur”.
Zie hier de essentie van democratie, aldus het rapport.

Advertenties

3 reacties

Opgeslagen onder algemeen

3 Reacties op “Vertrouwen op democratie

  1. Wout

    John, dank voor je tweet die verwees naar deze samenvatting. Interessant om te lezen. Voegt lezen hele rapport nog veel toe 😦 ?

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s