Referendum

imageIn dit stuk(je) nog een keer wat losse gedachten over het instrument referendum.
Om misverstanden te voorkomen, ik ben erg voor het betrekken van burgers bij het maken van beleid. Laat daar geen misverstand over bestaan.
Ik ben meer op zoek naar het antwoord op de vraag of vandaag de dag een referendum wel het goede instrument is.
De hele gang van zaken met het referendum over het associatieverdrag met Oekraïne laat toch wel zien, dat er veel te verbeteren valt.

Het raadgevend referendum is vooral bedoeld om te weten te komen hoe kiezers over een bepaald dossier denken. Niet om het klakkeloos te honoreren, wel om het mee te nemen in de overwegingen die tot een standpunt moeten leiden. Het komt dan wel aan op de formulering van de vraagstelling. De uitslag op een ja/nee vraag helpt niet bij de uiteindelijke overweging.

Om dezelfde reden is een referendum niet geschikt voor complexe vraagstukken. Zo’n vraagstuk laat zich niet versimpelen tot een vraagstelling die gebruikt moet worden bij een referendum.
Overwegen doe je door meerdere kanten en argumenten tegen elkaar af te wegen. Dan maakt het nogal uit welk gewicht je aan welk argument toekent.

Een beleidsbeslisser ( Tweede Kamerlid, raadslid) moet ook meerdere belangen tegen elkaar afwegen. Initiatiefnemers van een referendum hebben doorgaans maar één belang, het eigen belang. De uitslag van een raadgevend referendum ontslaat de beslisser dan ook niet van overwegen en afwegen. In dit verband vind ik het uiterst merkwaardig, dat partijen voordat het referendum gehouden werd, al opmerkten de uitslag te zullen honoreren. Daardoor is het referendum in mijn ogen een bindend referendum geworden.

De gang van zaken met het referendum van vorige week laat in ieder geval zien dat de procedure een update verdient.
Het gemak waarmee met behulp en inzet van social media de drempel van het aantal aanvragers kan worden geslecht, vraagt om een verhogen van de drempel. Niet alleen de toegangsdrempel, maar ook de drempel die gepasseerd moet worden om de uitslag geldig te maken. Die drempel is nu minimaal 30% opkomst en een meerderheid.
In Zwolle bijvoorbeeld is de uitslag van een raadgevend referendum geldig wanneer 30% van de kiesgerechtigde Zwollenaren voor gestemd heeft (bij ja/nee), dan wel een voorgenomen besluit verworpen heeft. Dus niet niet gekoppeld aan opkomst, maar aan het aantal kiesgerechtigden.
Een ander punt is de aanvraag voor een referendum. Duidelijk moet zijn waarom men een referendum wil. De gang van zaken bij het Oekraïne referendum liet zien dat er een verborgen agenda onder lag, die weinig van doen had met de ingediende reden om een referendum te houden.

Ik denk dat er dus voldoende reden is, om de gang van zaken met een referendum grondig tegen het licht te houden en op bepaalde punten aan te passen.
Veel beter nog is om heel hard na te denken over de infrastructuur die nodig is om de veranderde verhouding tussen overheid en burger te honoreren. Dat kan alleen als er de bereidheid is, om de bestaande structuur te laten voor wat hij is.

Advertenties

2 reacties

Opgeslagen onder algemeen

2 Reacties op “Referendum

  1. Ingrid van Kassen

    Of vanuit de huidige structuur, doortastend en vooruitstrevend een manier bedenken om vanuit politiek de burger meer te betrekken!
    En inderdaad de drempels verhogen voor een referendum, een burger moet een doordachte keus kunnen maken.
    En niet een ja/nee keus voorgelegd krijgen, zonder te weten OF en WAAR ze eigenlijk voor stemmen. (Ik ben een burger en dus een echte leek). Wanneer ik niet objectief geïnformeerd wordt (voor mijn gevoel was dit bij de mensen die het referendum er zo doorheen persten, niet geheel duidelijk) vandaar dat ik mijn stem onthouden heb.
    Jammer, maar ik kon op hun argumenten niet oordelen. Misschien daardoor ook heb ik het gevoel, dat het een vertekende uitslag is en hoop ik dus niet bindend.
    (Maar nogmaals ik ben een leek met zo mijn eigen ideeën).
    Complimenten voor je blogs doorgaans begrijp ik ze goed en ben ook oprecht geïnteresseerd.

  2. Pingback: AZC referendum: verwarrend instrument | john van boven

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s